Sang Nhật làm việc, nỗi sợ lớn nhất của nhiều người lao động mới sang không chỉ là công việc vất vả, mà là sợ làm mất lòng sếp, sợ công ty đánh giá kém, hay tệ hơn là bị đe dọa ép về nước. Chính vì tâm lý này, rất nhiều trường hợp khi không may bị đứt tay, bỏng nhiệt, trượt ngã hay bị đồ nặng đè vào chân ở xưởng, phản ứng đầu tiên lại là ráng chịu đau làm tiếp.
Có người thậm chí còn nghe lời xúi giục của người làm cùng và quản lý rằng: “Vết thương nhỏ thôi, khai báo bảo hiểm rắc rối lắm, công ty bị thanh tra đấy, tự mua thuốc mà uống đi!”. Thế nhưng, bạn có biết rằng: sự im lặng đó có thể trả giá bằng chính sức khỏe và quyền lợi chính đáng của mình?
Hậu quả khôn lường khi “giấu bệnh” ở xưởng
Việc không báo cáo sự cố ngay thời điểm xảy ra tai nạn có thể dẫn đến những hậu họa khó lường.
- Vết thương tái phát, không ai chịu trách nhiệm: Ban đầu chỉ là chấn thương cổ tay hay đau lưng nhẹ. Vài tháng sau, chấn thương biến chứng thành viêm gân, thoát vị đĩa đệm không thể đứng máy được nữa. Lúc này bạn quay lại báo công ty để xin làm bảo hiểm Rosai, công ty sẽ dễ dàng chối bỏ: “Sao lúc bị không báo? Biết đâu về nhà tự ngã chứ không phải ở xưởng”.
- Tự gánh chi phí y tế đắt đỏ: Khi tự đi khám mà không làm thủ tục Rosai, bạn phải dùng thẻ Bảo hiểm Y tế cá nhân và tự móc tiền túi trả 30% viện phí. Trong trường hợp bệnh viện phát hiện đây là tai nạn lao động, họ có quyền từ chối cho bạn dùng thẻ BHYT cá nhân, bắt bạn tự chi trả 100% chi phí.
- Mất trắng khoản trợ cấp 80% lương: Nếu chấn thương bắt buộc bạn phải nghỉ làm vài tuần hay vài tháng để điều trị, việc giấu bệnh sẽ khiến bạn không nhận được một đồng trợ cấp nghỉ việc (Kyugyo Kyufu) nào từ Bảo hiểm Tai nạn Lao động.
Nhiều người lo sợ bị công ty trù dập nên không dám lên tiếng. Nhưng hãy nhớ rằng, luật pháp Nhật Bản quy định rất rõ ràng để bảo vệ người lao động.
Công ty KHÔNG CÓ QUYỀN cấm bạn báo Bảo hiểm tai nạn lao động (労災 Rosai). Việc khai báo tai nạn lao động là nghĩa vụ pháp lý của doanh nghiệp. Nếu công ty cố tình che giấu (gọi là hành vi Shokusai Kakushi), công ty đó đang vi phạm luật hình sự và sẽ bị Sở Lao động xử phạt rất nặng.
Luật cũng quy định: Cấm sa thải người lao động bị tai nạn. Theo Điều 19 Luật Tiêu chuẩn Lao động Nhật Bản, trong thời gian bạn điều trị tai nạn lao động và 30 ngày sau khi quay lại làm việc, công ty tuyệt đối không được sa thải hay ép bạn về nước.
Nếu công ty cố tình không chịu hợp tác làm giấy tờ, bạn hoàn toàn có thể tự mang hồ sơ trực tiếp đến Cục Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động (Roudou Kijun Kantokusho) tại địa phương để yêu cầu giải quyết.
Cần làm gì ngay khi bị thương tại nơi làm việc?
Đừng để sự thiếu hiểu biết hay sợ hãi làm hại bản thân. Hãy khắc ghi các bước “sinh tồn” này:
Bước 1. Báo ngay cho Quản lý trực tiếp: Dù là vết cắt nhỏ hay chấn thương nhẹ, hãy báo ngay, ví dụ: “Tôi vừa bị thương lúc đang thao tác máy này”. Việc này giúp tạo ra mốc thời gian chứng cứ.
Bước 2. Đến bệnh viện và nói rõ nguyên nhân: Khi đến phòng khám/bệnh viện, hãy nói rõ với bác sĩ: “Tôi bị thương trong lúc làm việc tại công ty”. Bác sĩ sẽ ghi nhận đây là tai nạn lao động trong hồ sơ bệnh án.
Bước 3. Lưu giữ toàn bộ hóa đơn, chứng từ: Giữ lại toàn bộ toa thuốc, hóa đơn xe buýt/taxi đi khám, biên lai thanh toán để làm căn cứ hoàn tiền sau này.
Bước 4. Chủ động tài chính để yên tâm dưỡng bệnh
Trong thời gian phải nghỉ việc điều trị, nếu công ty hoặc bảo hiểm chậm trễ chi trả khoản trợ cấp ban đầu, áp lực chi tiêu sinh hoạt tại Nhật cũng như nghĩa vụ gửi tiền về quê cho gia đình sẽ khiến bạn áp lực. Để giữ cho dòng tiền cá nhân luôn chủ động và không bị động trước sự cố, bạn nên:
- Tích lũy quỹ dự phòng ngắn hạn: Luôn giữ một khoản tiền tiết kiệm nhỏ trong tài khoản ngân hàng Nhật để trang trải tiền nhà, tiền ăn trong những tuần đầu chờ làm thủ tục bảo hiểm.
- Sử dụng ứng dụng chuyển tiền linh hoạt: Khi cần gửi tiền về hỗ trợ gia đình ở quê trong lúc đang phải nằm viện hay dưỡng bệnh tại nhà, hãy ưu tiên chọn các giải pháp chuyển tiền tiện lợi ngay trên điện thoại như DCOM Money Express. Tiền sẽ về thẳng tài khoản người nhà ở Việt Nam chỉ sau vài phút, giúp bạn hoàn toàn an tâm dưỡng thương mà không lo gián đoạn trách nhiệm với gia đình.
Chúng ta sang Nhật là để làm việc chính đáng và gửi tiền về lo cho tương lai, chứ không phải để đánh đổi sức khỏe hay chịu đựng sự bất công. Nếu không may gặp sự cố tại xưởng, hãy mạnh dạn báo cáo và đòi hỏi đầy đủ quyền lợi bảo hiểm cho mình nhé!
Đọc thêm:
