Theo thông báo chính thức từ chính quyền tỉnh Yamanashi, cơ chế thu phí cứu hộ bằng trực thăng sẽ bắt đầu được triển khai vào tháng 9/2027. Mục tiêu trọng tâm của chính sách này là giáng một đòn mạnh vào tâm lý chủ quan của những cá nhân cố tình thực hiện các chuyến leo núi nguy hiểm trong giai đoạn cấm leo núi, không màng tới sự nguy hiểm của thiên nhiên.
Thông thường, mùa leo núi chính thức trên ngọn núi cao 3.776 mét này chỉ kéo dài trong khoảng thời gian ngắn, từ ngày 1/7 đến ngày 10/9 hằng năm. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, chính quyền hai tỉnh Yamanashi và Shizuoka (trực tiếp quản lý các tuyến đường lên đỉnh Phú Sĩ) đã liên tục ghi nhận các hoạt động leo núi trái mùa gia tăng đột biến. Đáng lo ngại hơn, nhiều đoàn du học sinh và du khách quốc tế đã tự ý thực hiện hành trình mà không nộp kế hoạch leo núi (Tozan Keikakusho) cho cơ quan chức năng, dẫn đến nhiều vụ mắc kẹt nguy hiểm trên đỉnh núi, khiến chính quyền phải huy động đội cứu hộ giải cứu bằng trực thăng vốn được sử dụng để cứu hộ trong thiên tai, thảm họa.
Leo núi Phú Sĩ ngoài khoảng thời gian mở cửa chính thức luôn tiềm ẩn những hiểm họa khôn lường. Bởi khi mùa du lịch kết thúc, toàn bộ các trạm nghỉ, trạm y tế và lực lượng cứu hộ thường trực trên núi đều đóng cửa. Các con đường lên núi đều gập ghềnh, bị tuyết bao phủ và nhiệt độ xuống thấp dưới mức âm.
Bên cạnh đó là sự thay đổi thời tiết đột ngột, gió tuyết dữ dội cùng nguy cơ sạt lở đá biến ngọn núi hùng vĩ thành cạm bẫy tử thần đối với những người thiếu kinh nghiệm, hoặc không được trang bị kỹ năng sinh tồn chuyên nghiệp. Việc cứu hộ trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt cũng đòi hỏi lực lượng chức năng phải huy động trực thăng chuyên dụng với chi phí vận hành cực kỳ tốn kém và đối mặt với rủi ro tính mạng cho chính các nhân viên cứu hộ.
Để xây dựng khung pháp lý và mức phí hợp lý, chính quyền Yamanashi đã phối hợp chặt chẽ với tỉnh Shizuoka. Đồng thời nghiên cứu kỹ lưỡng mô hình đã áp dụng thành công tại tỉnh Saitama – địa phương đi đầu tại Nhật Bản trong việc ban hành sắc lệnh cho phép thu phí đối với một số hoạt động cứu hộ bằng trực thăng nhằm hạn chế tình trạng leo núi vô trách nhiệm.
Cơ chế mới yêu cầu mọi cá nhân khi tham gia chinh phục núi Phú Sĩ ngoài mùa cao điểm bắt buộc phải khai báo lịch trình chi tiết. Nếu gặp sự cố và phải huy động trực thăng cứu hộ mà trước đó không nộp kế hoạch leo núi, người vi phạm sẽ phải tự chi trả toàn bộ hoặc một phần chi phí vận hành đắt đỏ. Đây được xem là biện pháp tài chính đánh trực tiếp vào ý thức của du khách, buộc họ phải cân nhắc kỹ lưỡng trước khi quyết định mạo hiểm tính mạng vào hành trình leo núi trái mùa.
Thực tế, núi Phú Sĩ luôn là điểm đến mơ ước của đông đảo khách du lịch, người nước ngoài đang sinh sống tại Nhật Bản. Tuy nhiên, sự thiếu hiểu biết về luật pháp và các quy định an toàn địa phương có thể dẫn đến những hậu quả vô cùng nghiêm trọng cả về sức khỏe lẫn tài chính. Bạn cần lưu ý các quy tắc an toàn cốt lõi sau:
- Tuyệt đối không leo núi Phú Sĩ ngoài mùa chính thức (từ sau ngày 10/9 đến trước ngày 1/7 năm sau).
- Luôn đăng ký kế hoạch leo núi trực tuyến hoặc nộp trực tiếp tại các đồn cảnh sát địa phương/ga tàu trước khi xuất phát.
- Trang bị đầy đủ quần áo giữ nhiệt, giày chuyên dụng, đèn pin và các thiết bị liên lạc khẩn cấp.
- Đăng ký các gói bảo hiểm du lịch hoặc bảo hiểm leo núi có điều khoản chi trả chi phí cứu hộ để phòng ngừa rủi ro tài chính.
