Đây là cảnh báo do Viện Công nghệ và Đánh giá Quốc gia (NITE) đưa ra, không liên quan đến các vấn đề kỹ thuật của bị điều hòa không khí.
Theo NITE, trong 5 năm trở lại đây, có tổng cộng 345 vụ cháy nổ được các hãng sản xuất và sở cứu hỏa báo cáo với đơn vị này, cao điểm vào tháng 7 và tháng 8 hàng năm. Chuyên gia NITE đã phân tích 252 vụ tai nạn đã hoàn tất điều tra, kết quả cho thấy có tới 60% nguyên nhân không đến từ các vấn đề kỹ thuật của dàn lạnh trong nhà hoặc dàn nóng điều hòa đặt ngoài trời. 96 vụ được cho là do hỏa hoạn bắt nguồn từ nơi khác và lan sang các căn hộ.
Cá biệt trong một vụ án, nguyên nhân được kết luận do chính những chai nhựa. Cụ thể, chủ nhà đã đặt hai chai nhựa trong suốt chứa đầy nước trên một tấm vải phủ lên cục nóng điều hòa, nhằm giữ cố định cho gió không thổi bay tấm vải. Mặc dù máy điều hòa đã tắt suốt thời gian đó, nhưng khi ánh nắng mặt trời chiếu vào các chai này, chúng giống như một thấu kính phóng đại, nhiệt tích tụ lâu khiến ngọn lửa bùng lên, cuối cùng lan ra toàn bộ dàn nóng điều hòa và khu vực xung quanh.
Thực tế máy nén được sử dụng trong các dàn nóng hoạt động dựa trên nguyên lý khí lạnh và dầu bôi trơn, cả hai đều bốc cháy dữ dội nếu bắt lửa.
Cùng với chai nhựa, Viện Công nghệ và Đánh giá Quốc gia cảnh báo người dân không nên để bất cứ vật liệu dễ cháy như hộp bìa cứng, gạt tàn thuốc gần dàn nóng điều hòa. Bên cạnh nguyên nhân cháy nổ, các hộp bìa cứng trở thành nơi trú ngụ của chuột và côn trùng. Những con vật này có thể xâm nhập vào bên trong thiết bị, gặm nhấm dây cáp hoặc làm hỏng bo mạch nguồn của điều hòa, dẫn đến hiện tượng đoản mạch hoặc cháy nổ thiết bị.
Ngoài ra, cần lưu ý khi sửa đổi hoặc kéo dài dây nguồn nhằm khắc phục các ổ cắm không tương thích hoặc dây quá ngắn có thể dẫn đến kết nối kém khi cắm điện. Lúc này dây cáp có thể quá nóng và bốc cháy, gây ra cháy nổ dàn lạnh. NITE khuyến nghị người dân nên giao việc lắp đặt và sửa chữa máy lạnh cho đơn vị có chuyên môn và trình độ chuyên nghiệp.
Đồng thời các gia đình cần chủ động thường xuyên kiểm tra độ an toàn của thiết bị, nhằm phát hiện bất kỳ bất thường, hỏng hóc càng sớm càng tốt. Cách kiểm tra khá đơn giản: trước tiên cần đặt máy điều hòa ở nhiệt độ thấp nhất có thể và bật chế độ làm mát trong 10 phút để xác định xem máy có thổi ra khí lạnh đúng cách hay không. Sau đó, để điều hòa hoạt động thêm 30 phút nữa, theo dõi để phát hiện rò rỉ nước. Kiểm tra cả dàn lạnh trong nhà và dàn nóng ngoài trời với tiêu chí không phát ra tiếng ồn hoặc mùi lạ, chẳng hạn như mùi khét.
Trong quá trình kiểm tra, máy điều hòa không khí phải không hiển thị bất kỳ thông báo lỗi nào hoặc không tắt đột ngột. Mọi phát hiện bất thường cần được thông báo ngay lập tức cho phía công ty lắp đặt và nhà sản xuất để xử lý kịp thời.
