Theo báo Asahi, Bộ Giáo dục sẽ triển khai chương trình dạy tiếng Nhật cơ bản cho trẻ em nước ngoài trên toàn quốc từ năm 2027. Đây là một phần của sáng kiến nhằm thiết lập các “lớp học dự bị” với chương trình giảng dạy tiêu chuẩn hóa.
Một cuộc khảo sát hai năm một lần của Bộ Giáo dục cho thấy, tính đến tháng 5/2025, có 84.759 trẻ em mang quốc tịch nước ngoài cần được học tiếng Nhật. Bao gồm trẻ tại các trường tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông công lập, cũng như các trường dành cho học sinh đặc biệt. Con số kỷ lục này cao gần gấp đôi so với cuộc khảo sát năm 2016, ghi nhận được 43.947 học sinh.
Bộ Giáo dục đã trình bày kế hoạch về các lớp học dự bị tại cuộc họp hội đồng chuyên gia về giáo dục trẻ em nước ngoài vào ngày 25/5.
Theo dự án này, trẻ em nước ngoài sẽ học tiếng Nhật cơ bản, song song với tham gia các hoạt động thường nhật ở trường trong một khoảng thời gian nhất định trước và sau khi nhập học, giúp các em thích nghi suôn sẻ với cuộc sống học đường tại Nhật Bản.
Trước đó, Bộ Giáo dục đánh giá một số thành phố trực thuộc trung ương có cộng đồng quốc tế lớn, như Yokohama hay Hamamatsu, đã đạt được bước tiến trong việc thiết lập các chương trình phổ cập tiếng Nhật cho học sinh nước ngoài.
Tuy nhiên, thời lượng và nội dung chương trình giảng dạy giữa các thành phố có sự khác biệt. Vì thế Bộ dự kiến sẽ lựa chọn một số chương trình học của các tỉnh thành tiêu biểu, tổ chức các lớp học mẫu, nhằm giúp các địa phương tích lũy kinh nghiệm và cùng nhau nâng cấp tài liệu giảng dạy. Chương trình này cũng hướng đến thúc đẩy phát triển môi trường học tập trực tuyến tại những khu vực có ít trẻ em cần hỗ trợ ngôn ngữ.
Việc triển khai chương trình phổ cập tiếng Nhật cho trẻ em nước ngoài diễn ra trong bối cảnh nảy sinh nhiều vấn đề trong thời gian gần đây, như tình trạng thiếu giáo viên tiếng Nhật dẫn đến khoảng 10.000 trẻ em không thể nhận được sự hướng dẫn cần thiết.
Cuộc khảo sát do Bộ Giáo dục thực hiện thông qua các hội đồng giáo dục nhằm tìm hiểu cách các trường học hỗ trợ những học sinh không thể giao tiếp hàng ngày bằng tiếng Nhật. Các trường công lập có ít nhất một học sinh như vậy chiếm 39% (12.668 trường), trong khi 13% (4.329 trường) có từ 5 học sinh trở lên cần được hỗ trợ. Ngoài ra có 28 trường có hơn 100 học sinh nước ngoài cần được bồi đắp tiếng Nhật. Xét theo địa phương, số lượng thành phố, phường, thị trấn và làng không có học sinh nào như trên đã giảm so với cuộc khảo sát năm 2023, trong khi số lượng có từ 20 học sinh cần hỗ trợ tiếng Nhật trở lên tăng khoảng 10%.
Bộ Giáo dục lưu ý, trong khi trước đây dân số quốc tế tập trung chủ yếu ở các khu vực đô thị, thì hiện nay cư dân nước ngoài đang có xu hướng chuyển dịch đến các vùng khác khắp Nhật Bản. Điều này đặt ra bài toán các địa phương đều cần nâng cao khả năng hỗ trợ tiếng Nhật cho người nước ngoài nói chung và trẻ em nói riêng.